اسهال نوزادان یکی از مشکلات شایع در دوران نوزادی است که میتواند باعث نگرانی شدید برای والدین پس از گذراندن دوران بارداری و زایمان شود. اسهال بهمعنای افزایش تعداد دفعات دفع مدفوع و همچنین رقیقتر شدن مدفوع است. در نوزادان، این وضعیت میتواند ناشی از عوامل مختلفی باشد که در زیر به آنها اشاره میشود.
اگر برای درمان اسهال در نوزادان نیاز به مشاوره دارید، میتوانید با دانلود اپلیکیشن بارداری آواکیدز با بهترین مشاوران متخصص در ارتباط باشید.
علائم اسهال نوزادان |
---|
افزایش دفعات مدفوع |
تغییر در رنگ مدفوع |
وجود خون در مدفوع |
آبریزش دهان و استفراغ |
دلایل اسهال در نوزادان
یکی از دلایل اصلی اسهال در نوزادان، عفونتهای ویروسی، باکتریایی یا انگلی است. ویروسهایی مانند روتاویروس، یکی از شایعترین عوامل عفونتهای گوارشی در نوزادان است که میتواند باعث اسهال شدید، تب و استفراغ شود.
همچنین باکتریهایی مانند سالمونلا و شیگلا نیز میتوانند در دستگاه گوارش نوزادان عفونت ایجاد کرده و به اسهال منجر شوند. انگلهایی مانند ژیاردیا نیز میتوانند از طریق آب آلوده یا مواد غذایی آلوده به بدن نوزاد وارد شده و باعث اسهال شوند.
عوامل دیگر مانند تغذیه نادرست یا حساسیت به برخی مواد غذایی نیز میتوانند در بروز اسهال نوزادان تأثیرگذار باشند. برای مثال، برخی نوزادان به پروتئینهای موجود در شیر مادر یا شیر خشک حساسیت دارند که این حساسیت میتواند باعث اسهال شود. همچنین، اگر نوزاد به مواد غذایی خاصی که مادر مصرف میکند حساس باشد، اسهال ممکن است بروز کند.
آنتیبیوتیکها نیز یکی از عواملی هستند که میتوانند باعث تغییر در تعادل میکروبی روده نوزاد شوند و به بروز اسهال منجر گردند. استفاده از آنتیبیوتیکها ممکن است باکتریهای مفید روده را از بین ببرد و این وضعیت باعث اسهال میشود. در بعضی موارد، بیماریهای مزمن مانند عدم تحمل لاکتوز یا بیماریهای التهابی روده نیز میتوانند از دلایل اسهال نوزادان باشند.
علائم اسهال در نوزادان
اسهال در نوزادان میتواند به دلایل مختلفی رخ دهد و علائم آن از شدت خفیف تا شدید متغیر باشد. درک علائم اسهال در نوزادان میتواند به والدین کمک کند تا در صورت لزوم اقدامهای درمانی لازم را انجام دهند.
یکی از مهمترین علائم اسهال در نوزادان، افزایش دفعات مدفوع است. نوزادی که دچار اسهال است، معمولاً بیشتر از حالت معمول مدفوع میکند و این مدفوع معمولاً رقیقتر و آبکی است. این خونریزی معمولاً نسبت به مدفوعهای طبیعی نوزاد بهوضوح متفاوت است.
تغییر در رنگ مدفوع نیز یکی دیگر از علائم رایج اسهال در نوزادان است. در برخی موارد، مدفوع نوزاد ممکن است به رنگهای سبز، زرد یا حتی خاکی تبدیل شود. همچنین، اگر مدفوع نوزاد حاوی خون یا مخاط باشد، این میتواند نشاندهنده مشکلات گوارشی جدی باشد.
خون در مدفوع معمولاً نشانهای از عفونت باکتریایی یا حساسیت به مواد غذایی است. در چنین شرایطی، والدین باید فوراً با پزشک مشورت کنند تا علت دقیق خون در مدفوع مشخص شود.
یکی از علائم مهم دیگر آبریزش دهان و استفراغ است که در کنار اسهال نوزادان مشاهده میشود. در برخی از نوزادانی که دچار اسهال هستند، ممکن است استفراغ مکرر هم دیده شود.
این استفراغها میتوانند علاوهبر ناراحتی نوزاد، باعث نگرانیهای بیشتر برای والدین شوند، زیرا استفراغ مکرر میتواند منجر به کمآبی بدن شود. در این شرایط، تأمین مایعات به نوزاد از اهمیت ویژهای برخوردار است تا از خطرات ناشی از کمآبی جلوگیری شود.
بیقراری و گریههای شدید یکی دیگر از علائم رایج در نوزادانی است که دچار اسهال هستند. نوزادانی که از ناراحتی گوارشی رنج میبرند، معمولاً بیقرار میشوند و بیشتر گریه میکنند.
این علائم به دلیل درد یا نفخ شکم ناشی از اسهال به وجود میآید. در این مواقع، والدین باید سعی کنند آرامش خود را حفظ کرده و نوزاد را در وضعیت راحتی قرار دهند تا از شدت ناراحتی او کاسته شود.
کمآبی بدن یکی از علائم جدی اسهال در نوزادان است که باید به آن توجه ویژهای کرد. نوزادانی که دچار اسهال شدید و مداوم میشوند، بهسرعت دچار کمآبی بدن میشوند.
علائم کمآبی بدن در نوزادان شامل خشکی دهان، کاهش ادرار، پوست خشک و عدم اشتیاق به خوردن شیر است. این علائم نشاندهنده کاهش سطح مایعات در بدن نوزاد هستند که در صورت عدم درمان میتوانند به مشکلات جدیتری منجر شوند.
تب یکی دیگر از علائم اسهال در نوزادان است که معمولاً در صورت بروز عفونت ویروسی یا باکتریایی مشاهده میشود. تب میتواند نشانهای از این باشد که بدن نوزاد در حال مبارزه با عفونت است.
درصورتیکه اسهال همراه با تب باشد، والدین باید به پزشک مراجعه کرده تا علت دقیق عفونت و درمانهای مناسب انجام شود. تب مداوم میتواند نشاندهنده عفونت جدیتری باشد که نیاز به درمان فوری دارد.
خوابآلودگی و کاهش فعالیت نیز میتواند یکی از علائم کمآبی بدن یا از دست دادن انرژی ناشی از اسهال باشد. نوزادانی که دچار اسهال هستند، ممکن است بیشتر از حد معمول خوابآلود باشند یا فعالیت کمتری داشته باشند.
این وضعیت ممکن است به دلیل کمبود مایعات و مواد مغذی باشد که بر روی انرژی نوزاد تأثیر میگذارد. در این شرایط، کمک به نوزاد برای دریافت مایعات بیشتر و مراقبت از خواب او بسیار مهم است.
تغییرات در الگوی تغذیه نیز میتواند یکی از علائم همراه با اسهال نوزادان باشد. نوزادانی که دچار اسهال هستند، ممکن است کمتر از حد معمول شیر بخورند یا در صورت خوردن شیر، سریعتر آن را پس بزنند.
این تغییرات در تغذیه میتواند نشانهای از ناراحتی گوارشی و نیاز به مراقبتهای ویژه برای حفظ تغذیه مناسب باشد. در این مواقع، والدین باید از پزشک مشاوره گرفته و در صورت لزوم، رژیم غذایی نوزاد را تغییر دهند.
نفخ شکم یکی دیگر از علائم رایج در نوزادانی است که دچار اسهال هستند. به دلیل کاهش توانایی دستگاه گوارش در هضم غذا بهطور مناسب، گاز و هوا در معده و رودهها جمع میشود که منجر به نفخ شکم و ناراحتی بیشتر نوزاد میشود. نفخ شکم میتواند باعث تشدید درد و بیقراری نوزاد شود، بنابراین والدین باید از تکنیکهای ماساژ شکم یا تغییر در شیوه تغذیه برای کاهش این علائم استفاده کنند.
در نهایت، هر گونه تغییرات غیرمعمول در رفتار نوزاد، همراه با اسهال، باید بهدقت پیگیری شود. برای مثال، نوزادانی که دچار بیاشتهایی یا کاهش انرژی میشوند، ممکن است نیاز به ارزیابی پزشکی فوری داشته باشند.
اگر اسهال نوزاد به مدت طولانی ادامه یابد یا علائم آن شدت یابد، باید سریعاً به پزشک مراجعه شود تا علت دقیق آن بررسی شود و درمانهای لازم آغاز شود.
روشهای درمان اسهال نوزادان
درمان اسهال در نوزادان بستگی به علت بروز آن دارد. اگر اسهال ناشی از عفونت ویروسی باشد، معمولاً نیازی به درمانهای خاصی نیست و این بیماری بهطور طبیعی بهبود مییابد. بااینحال، درصورتیکه اسهال شدید باشد یا نوزاد دچار کمآبی بدن شود، ممکن است نیاز به مراقبتهای ویژه وجود داشته باشد.
1. آبرسانی: مهمترین بخش درمان اسهال نوزادان، جلوگیری از کمآبی بدن است. استفاده از مایعات بیشتر، مانند شیر مادر یا آب بهطور مکرر، بسیار ضروری است. درصورتیکه نوزاد از شیر مادر تغذیه نمیکند، استفاده از محلولهای الکترولیتی میتواند مفید باشد.
2. تغذیه با شیر مادر: اگر نوزاد از شیر مادر تغذیه میکند، بهتر است تغذیه ادامه یابد. شیر مادر حاوی مواد مغذی و آنتیبادیهایی است که میتواند به نوزاد در مقابله با عفونت کمک کند.
3. داروهای ضداسهال: در بعضی از موارد، پزشک ممکن است داروهای ضداسهال یا پروبیوتیکهایی را تجویز کند که به بازگرداندن تعادل میکروبی روده کمک کند. بااینحال، داروهای ضداسهال برای نوزادان بهطور کلی توصیه نمیشود، مگر با تجویز پزشک.
4. مراجعه به پزشک: اگر اسهال نوزاد بیش از چند روز طول بکشد یا با علائم دیگری مانند تب یا استفراغ همراه باشد، لازم است که به پزشک مراجعه شود. پزشک میتواند علل دقیق اسهال را بررسی کرده و درمان مناسب را تجویز کند.
علت ایجاد اسهال در نوزادان چیست؟
اسهال در نوزادان میتواند به دلایل مختلفی ایجاد شود که بسیاری از این دلایل ناشی از عفونتها یا تغییرات در تغذیه نوزاد است. یکی از شایعترین علل اسهال در نوزادان، عفونتهای ویروسی است. ویروسهایی مانند روتاویروس و آدنوویروس معمولاً سیستم گوارشی نوزاد را تحتتأثیر قرار میدهند و باعث اسهال شدید میشوند.
این ویروسها از طریق تماس با اشیاء آلوده یا دستهای آلوده به بدن نوزاد منتقل میشوند. به همین دلیل، رعایت بهداشت فردی و شستوشوی دستها بسیار اهمیت دارد. ویروس روتاویروس یکی از شایعترین علل اسهال در نوزادان است و میتواند علائمی مانند استفراغ، تب و درد شکم را نیز به همراه داشته باشد.
علاوهبر ویروسها، باکتریها و انگلها نیز میتوانند باعث اسهال نوزادان شوند. باکتریهایی مانند سالمونلا، شیگلا و اشرشیا کولی میتوانند دستگاه گوارش نوزاد را آلوده کرده و باعث عفونتهای باکتریایی و اسهال شوند.
این باکتریها میتوانند از طریق آب یا غذای آلوده وارد بدن نوزاد شوند و موجب مشکلات گوارشی و اسهال شوند. در برخی موارد، نوزادانی که در محیطهای پرجمعیت قرار دارند یا تماس زیادی با محیطهای آلوده دارند، بیشتر در معرض این نوع عفونتها قرار میگیرند. انگلهایی مانند ژیاردیا نیز یکی دیگر از عوامل اصلی ایجاد اسهال هستند که از طریق آب آلوده یا مواد غذایی آلوده به بدن نوزاد منتقل میشوند.
حساسیت به مواد غذایی یکی دیگر از دلایل شایع اسهال در نوزادان است. برخی نوزادان ممکن است به پروتئینهای موجود در شیر مادر یا شیر خشک حساسیت داشته باشند که این حساسیت میتواند باعث بروز اسهال شود.
درصورتیکه نوزاد به یکی از مواد موجود در شیر مادر یا شیر خشک حساسیت داشته باشد، سیستم گوارشی او ممکن است بهصورت غیرطبیعی واکنش نشان دهد و به اسهال منجر شود. به همین دلیل، شناسایی مواد حساسیتزا و تغییر در رژیم غذایی مادر یا تغییر نوع شیر خشک برای نوزاد میتواند به کاهش علائم اسهال کمک کند.
تغییرات در رژیم غذایی نوزاد نیز میتواند یکی از علتهای دیگر اسهال باشد. اگر نوزاد از شیر مادر به شیر خشک یا برعکس منتقل شود یا تغییرات عمدهای در تغذیه نوزاد ایجاد شود، ممکن است سیستم گوارش نوزاد واکنش نشان دهد و اسهال به وجود آید.
همچنین، در نوزادانی که به مکملهای غذایی یا غذاهای جامد حساسیت دارند، ممکن است بلافاصله پس از مصرف این مواد دچار اسهال شوند. در این صورت، بهتر است رژیم غذایی نوزاد مورد بررسی قرار گیرد و تغییرات لازم برای بهبود وضعیت گوارشی او انجام شود.
استفاده از آنتیبیوتیکها یکی دیگر از عوامل بروز اسهال در نوزادان است. مصرف آنتیبیوتیکها میتواند باعث تغییر در تعادل میکروبی روده نوزاد شود و به از بین رفتن باکتریهای مفید و رشد باکتریهای مضر منجر شود.
این تغییرات میکروبی میتواند باعث اسهال شود. در چنین شرایطی، پزشکان معمولاً پروبیوتیکها را برای کمک به بازگشت تعادل میکروبی تجویز میکنند تا از بروز اسهال جلوگیری شود.
سایر علل اسهال در نوزادان
اسهال در نوزادان میتواند به دلایل مختلفی ایجاد شود و برخی از علل ممکن است از عوامل داخلی مانند تغییرات هورمونی یا مشکلات گوارشی ناشی شوند. یکی از این علل عدم تحمل لاکتوز است.
نوزادانی که به لاکتوز موجود در شیر مادر یا شیر خشک حساسیت دارند، ممکن است دچار اسهال شوند. این مشکل معمولاً به دلیل نقص در آنزیم لاکتاز در بدن نوزاد ایجاد میشود که مسئول هضم لاکتوز است.
عدم توانایی در هضم لاکتوز منجر به بروز علائمی مانند اسهال، نفخ شکم و گاهی اوقات درد شکم میشود. نوزادانی که از این مشکل رنج میبرند ممکن است نیاز به استفاده از شیرهای بدون لاکتوز یا تغییرات دیگر در تغذیه خود داشته باشند.
یکی دیگر از دلایل اسهال نوزادان، سوء جذب مواد مغذی است. سوء جذب به معنای عدم توانایی بدن در جذب صحیح مواد مغذی از غذا است. این مشکل میتواند به دلیل اختلالات مختلف در دستگاه گوارش نوزاد ایجاد شود.
برای مثال، بیماریهایی مانند سیلیکالیا یا کوتاهی روده میتوانند موجب سوء جذب و در نتیجه بروز اسهال شوند. نوزادانی که با این اختلالات روبهرو هستند معمولاً با علائم دیگری مانند کاهش وزن، تاخیر در رشد و کاهش اشتها نیز مواجه میشوند. در چنین مواردی، نیاز به مشاوره پزشکی و درمانهای خاص برای حل مشکل گوارشی نوزاد ضروری است.
تغییرات هورمونی نیز میتوانند بر سیستم گوارشی نوزاد تأثیر بگذارند و منجر به اسهال شوند. نوزادانی که سیستم هورمونی آنها در حال تکامل است، ممکن است بهطور موقت دچار مشکلات گوارشی مانند اسهال شوند.
تغییرات هورمونی میتوانند موجب نوسانات در عملکرد روده و ایجاد اختلالاتی مانند اسهال یا یبوست شوند. این نوع اسهال معمولاً خود به خود بهبود مییابد و نیاز به درمان خاصی ندارد، اما باید تحت نظر پزشک قرار گیرد تا از بروز مشکلات جدیتر جلوگیری شود.
عفونتهای باکتریایی و ویروسی نیز یکی از علل مهم اسهال در نوزادان هستند که باید از سایر علل اسهال تفکیک شوند. در برخی موارد، نوزاد ممکن است به عفونتهای گوارشی ناشی از باکتریها یا ویروسها مبتلا شود که موجب اسهال میشود.
این نوع اسهال معمولاً با علائم دیگری مانند تب، استفراغ و کاهش اشتها همراه است. در چنین شرایطی، مهم است که نوزاد برای جلوگیری از مشکلات جدیتری مانند کمآبی بدن و سوءتغذیه تحت مراقبتهای پزشکی قرار گیرد.
در نهایت، باید توجه داشت که اسهال در نوزادان معمولاً یک وضعیت موقت است که با رعایت بهداشت مناسب، مدیریت تغذیه صحیح و مراجعه به پزشک در صورت لزوم قابل کنترل است. مراقبتهای ویژه و دقیق از نوزاد، بهویژه در زمانهایی که اسهال باعث کمآبی بدن میشود، میتواند به تسریع روند بهبود کمک کند و از بروز عوارض جدیتری جلوگیری نماید.
عوارض ناشی از اسهال در نوزادان
اسهال در نوزادان اگر بهدرستی درمان نشود یا شدت پیدا کند، میتواند به عوارض جدیتری منجر شود. یکی از مهمترین عوارض اسهال، کمآبی بدن است. نوزادان به دلیل اندازه کوچک بدنشان بیشتر در معرض خطر کمآبی هستند. کمآبی میتواند موجب خشکی دهان، کاهش ادرار، خوابآلودگی و حتی بیهوشی شود که نیاز به درمان فوری دارد.
عوارض دیگر شامل اختلالات الکترولیتی است. اسهال میتواند باعث کاهش سطح الکترولیتها مانند پتاسیم و سدیم در بدن نوزاد شود که این وضعیت میتواند مشکلات قلبی و عضلانی ایجاد کند. در برخی موارد، اگر اسهال با خونریزی همراه باشد، میتواند نشانهای از عفونت باکتریایی جدی باشد که نیاز به درمان فوری دارد.
اسهال در نوزادان چه درمانی دارد؟
درمان اسهال در نوزادان بستگی به علت آن دارد. در بیشتر موارد، درمان شامل آبرسانی برای جلوگیری از کمآبی بدن است. این درمان معمولاً شامل تغذیه مکرر با شیر مادر یا استفاده از محلولهای الکترولیتی میشود. در برخی موارد، اگر اسهال ناشی از عفونت باکتریایی یا ویروسی باشد، ممکن است پزشک داروهای خاصی تجویز کند.
درصورتیکه اسهال به علت حساسیت به شیر یا مواد غذایی ایجاد شده باشد، پزشک ممکن است رژیم غذایی خاصی را پیشنهاد کند تا نوزاد از آن مواد غذایی اجتناب کند.
مراقبتهای اسهال در نوزادان
مراقبتهای مناسب در اسهال نوزادان بهویژه برای جلوگیری از عوارض جانبی و خطرات کمآبی بسیار حائز اهمیت است. یکی از اولین و مهمترین اقدامات در هنگام مواجهه با اسهال نوزاد، تأمین مایعات کافی است. نوزادان بهسرعت دچار کمآبی میشوند و این وضعیت میتواند بسیار خطرناک باشد.
بنابراین، مهم است که نوزاد بهطور مداوم و در فواصل کوتاهمدت مایعات دریافت کند. شیر مادر بهترین منبع برای تأمین مایعات و مواد مغذی است. در صورت تغذیه با شیر خشک، میتوان از محلولهای الکترولیتی مناسب برای نوزاد استفاده کرد تا به جبران مایعات از دست رفته کمک کند.
رعایت تغذیه صحیح در دوران اسهال نیز از اهمیت ویژهای برخوردار است. نوزادانی که از شیر مادر تغذیه میکنند، باید تغذیه خود را ادامه دهند، زیرا شیر مادر حاوی آنتیبادیها و مواد مغذی است که به نوزاد کمک میکند تا از عفونتها و مشکلات گوارشی بهخوبی مقابله کند.
درصورتیکه نوزاد از شیر خشک تغذیه میکند، ممکن است پزشک تغییر در نوع شیر یا مکملهای خاصی را تجویز کند. تغذیه منظم و به موقع، به نوزاد کمک میکند تا انرژی مورد نیاز خود را دریافت کند و از ضعف و بیحالی جلوگیری شود.
درصورتیکه اسهال نوزاد به دلیل عفونتهای ویروسی یا باکتریایی باشد، استراحت کافی برای نوزاد نیز ضروری است. استراحت به نوزاد کمک میکند تا بدنش انرژی لازم برای مبارزه با عفونتها را داشته باشد.
والدین باید نوزاد را در محیطی آرام و راحت نگه دارند تا از اضطراب و استرس غیرضروری جلوگیری کنند. مراقبت از خواب نوزاد و ایجاد شرایط مناسب برای استراحت او میتواند به بهبود سریعتر وضعیت کمک کند.
نظارت دقیق بر علائم نوزاد نیز یکی دیگر از مراحل مراقبتی ضروری است. والدین باید به دقت تغییرات در رنگ مدفوع، میزان دفعات اسهال و علائم جانبی مانند تب، کاهش اشتها یا بیقراری نوزاد را پیگیری کنند.
اگر اسهال به مدت طولانی ادامه پیدا کند یا علائم جدیتر مانند خون در مدفوع، تب بالا یا کاهش سطح انرژی نوزاد مشاهده شود، باید فوراً به پزشک مراجعه کرد. تشخیص سریع و شروع درمانهای مناسب میتواند از بروز عوارض خطرناک جلوگیری کند.
پیشگیری از عفونتهای جدید و رعایت بهداشت محیط نیز در مراقبت از نوزاد در دوران اسهال ضروری است. شستن دستها پس از تعویض پوشک یا تماس با نوزاد، ضدعفونی کردن محیط اطراف و استفاده از لوازم بهداشتی تمیز میتواند از گسترش عفونت جلوگیری کند. همچنین، استفاده از دستمالهای مرطوب یا پوشکهای یکبار مصرف برای جلوگیری از تماس با مدفوع نوزاد میتواند کمککننده باشد.
مراجعه به پزشک یکی از مهمترین مراحل در مراقبت از نوزاد دچار اسهال است. درصورتیکه اسهال نوزاد با علائمی چون تب بالا، خونریزی در مدفوع یا استفراغ همراه باشد، باید به سرعت به پزشک مراجعه کرد.
پزشک میتواند با انجام آزمایشات لازم علت دقیق اسهال را شناسایی کرده و درمانهای مناسب را تجویز کند. در مواردی که اسهال به کمآبی شدید منجر شود، ممکن است نیاز به درمان در بیمارستان یا تجویز مایعات و الکترولیتها از طریق ورید باشد.
تشخیص اسهال در نوزادان چگونه است؟
تشخیص اسهال در نوزادان معمولاً براساس علائم بالینی و تاریخچه پزشکی نوزاد انجام میشود. پزشک ممکن است از آزمایشاتی مانند آزمایش مدفوع برای شناسایی عفونتهای باکتریایی، ویروسی یا انگلی استفاده کند. همچنین درصورتیکه اسهال همراه با تب یا استفراغ باشد، پزشک ممکن است نیاز به انجام آزمایشهای اضافی برای بررسی سایر علل داشته باشد.
پیشگیری از اسهال نوزادان
برای پیشگیری از اسهال نوزادان، رعایت نکات بهداشتی بسیار ضروری است. شستوشوی دستها قبل از شیر دادن به نوزاد و پس از تعویض پوشک، جلوگیری از مصرف مواد غذایی آلوده و استفاده از آب تمیز برای تغذیه نوزاد از جمله اقداماتی هستند که میتوانند خطر ابتلا به اسهال را کاهش دهند.
سخن نهایی
اسهال در نوزادان یک مشکل رایج است که میتواند ناشی از علل مختلفی باشد. در بیشتر موارد، با مراقبتهای مناسب و آبرسانی به موقع، نوزاد میتواند بهسرعت بهبود یابد. اما درصورتیکه اسهال شدید باشد یا با علائم دیگری مانند تب، خونریزی یا کمآبی همراه باشد، باید فوراً به پزشک مراجعه کنید.
سؤالات متداول
1. آیا اسهال در نوزادان خطرناک است؟
درصورتیکه بهموقع درمان نشود، اسهال نوزادان میتواند منجر به کمآبی و عوارض جدی شود.
2. چگونه میتوان از اسهال در نوزادان جلوگیری کرد؟
رعایت بهداشت، تغذیه مناسب و شستوشوی دستها میتواند خطر ابتلا به اسهال را کاهش دهد.
3. آیا اسهال نوزادان طبیعی است؟
در برخی موارد، اسهال در نوزادان طبیعی است، اما درصورتیکه ادامه یابد یا شدید باشد، نیاز به بررسی پزشکی دارد.